Một số điều cha mẹ cần lưu ý chuẩn bị cho con trước gây mê phẫu thuật

Can thiệp ngoại khoa luôn là một trong những sự kiện quan trọng đối với một người, đặc biệt với trẻ em là một trải nghiệm vô cùng khác biệt, có thể tạo nên những ấn tượng mạnh mẽ tác động đến tâm sinh lý, sức khỏe trẻ về lâu dài. Vậy, để cùng đồng hành với con trải qua sự kiện này một cách nhẹ nhàng, cha mẹ nên chuẩn bị cho con những gì ? Bài viết này sẽ chia sẻ cho các bậc cha mẹ một số thông tin tham khảo cần thiết.

CHUẨN BỊ VỀ TÂM LÝ

Sau khi đã tìm hiểu và lựa chọn một cơ sở khám chữa bệnh uy tín thì, cha mẹ hãy luôn an tâm, tin tưởng vào các y bác sĩ chăm sóc cho con mình. Nếu có bất kỳ vấn đề gì còn băn khoăn, hãy trao đổi với các y bác sĩ để được giải thích rõ thêm. Cha mẹ nào cũng lo lắng cho con, nhưng nên cố gắng không bộc lộ sự lo lắng ấy trước mặt con để tránh làm lan truyền nỗi sợ sang trẻ. Hãy luôn ghi nhớ rằng: trẻ em không biết sợ, trẻ em chỉ nhìn thấy nỗi sợ hãi và lo lắng của cha mẹ chúng.

Tùy từng mức độ phát triển tâm sinh lý của trẻ, cha mẹ hãy giải thích với con một cách trung thực nhất về những gì sắp diễn ra, nhưng theo cách tích cực, đơn giản và dễ hiểu. Chẳng hạn như bé cần tiêm, cha mẹ ôn tồn nói với bé rằng «hiện giờ con đang bị đau, con cần phải được bác sĩ tiêm thuốc để hết đau. Tiêm cũng đau đấy, nhưng chỉ chút xíu thôi, không đáng sợ đâu ».  Đồng thời, hãy tránh nói những điều tiêu cực, mang tính hù dọa trẻ. Ví dụ lúc trẻ khóc, không dỗ trẻ theo kiểu «con nín ngay không bác sĩ tiêm bây giờ».

Khi làm tốt công tác tư tưởng cho trẻ sẽ mang lại rất nhiều lợi ích cả về ngắn hạn và dài hạn. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, sự hoảng sợ trước gây mê phẫu thuật ở trẻ làm tăng liều thuốc cần dùng, tăng tỷ lệ rối loạn hành vi, ảo giác, các cơn ác mộng… sau mổ. Về lâu dài, khi có thể tạo cho trẻ một bầu không khí an tâm và thoải mái trước mổ góp phần giúp trẻ có được một trải nghiệm sống tích cực.

 

CÁC THÔNG TIN VỀ SỨC KHỎE CỦA TRẺ MÀ CHA MẸ CẦN CUNG CẤP CHO CÁC Y BÁC SĨ

Khi đưa con tới các cơ sở y tế, cha mẹ cần cung cấp đầy đủ và trung thực về tình hình sức khỏe của con. Các thông tin bao gồm: các tiền sử bệnh tật và tình hình phát triển của trẻ; trẻ sinh có đủ tháng không; có dị ứng thuốc hay thức ăn gì không; có hay bị ốm hoặc mắc các bệnh như cảm, sốt, viêm họng  … hay không; từ sau khi trẻ tập đi, có thường xuất hiện các vết bầm tím khó giải thích hay không. Nếu trẻ đã từng trải qua một cuộc gây mê phẫu thuật nào khác trước đó, cũng cần cung cấp các thông tin có liên quan như nôn, buồn nôn sau mổ, các biến chứng hô hấp, các biến chứng phẫu thuật. Ngoài ra, các tiền sử bệnh tật gia đình với một số bệnh di truyền hoặc có tính gia đình cũng cần cung cấp như : trong gia đình có người bị chứng động kinh, các bệnh rối loạn đông máu, hemophilia…

Ngay trước mổ, cần kiểm tra lại chiều cao, cân nặng cho trẻ; thông báo cho các y bác sĩ nếu trẻ có các triệu chứng bất thường như ngứa, ho, sốt, chảy nước mũi… mới xuất hiện.

 

VỆ SINH TRƯỚC MỔ CHO TRẺ

Ngày trước mổ, trẻ cần được tắm rửa sạch sẽ (có thể dùng dung dịch tắm rửa chuyên dụng theo hướng dẫn của điều dưỡng bệnh viện); cắt móng tay, móng chân, nhỏ nước muối sinh lý vào mắt, mũi hoặc với trẻ lớn hơn thì hướng dẫn trẻ tự rửa xì mũi.

Với các phẫu thuật ngoài đường tiêu hóa, thường không cần thụt tháo cho trẻ.

Trước khi lên phòng mổ, mặc cho trẻ một bộ quần áo khô sạch, bằng chất liệu dễ chịu với da trẻ. Với các em bé quá nhỏ, chưa tự ý thức trong việc vệ sinh, cha mẹ nên chuẩn bị thêm bỉm sạch cho con.

 

NHỊN ĂN TRƯỚC MỔ CHO TRẺ

Khi gây mê mà trong dạ dày còn chứa thức ăn, nước sẽ làm tăng nguy cơ mất an toàn. Vì nước và thức ăn trong dạ dày có thể trào ngược vào phổi gây biến chứng nguy hiểm về hô hấp, thậm chí tử vong. Hoặc nhẹ hơn cũng có thể gây các biến chứng như nôn, buồn nôn sau mổ thêm trầm trọng. Bởi vậy việc tuân thủ nhịn ăn, uống trước mổ theo chương trình là một việc vô cùng quan trọng.

Do trẻ em chưa hiểu và ý thức được hết mọi việc, nên cha mẹ cần phối hợp chặt chẽ với nhân viên y tế để kiểm soát ăn uống trước mổ cho trẻ. Tuy nhiên, nhịn ăn uống quá lâu với trẻ đôi khi rất khó khăn và cũng không có lợi cho hồi phục sau mổ. Vậy thời gian nhịn ăn uống là bao nhiêu thì phù hợp với trẻ em ?

Với các bé còn ăn sữa, khuyến cáo lần bú sữa mẹ cuối cùng trước mổ phải cách tối thiểu 4 giờ, sữa công thức là 6 giờ. Các thức ăn đặc, rắn (cơm, cháo, bún) là 6 giờ. Với nước (nước lọc, nước đường, nước hoa quả không bã, ví dụ nước cam không có lẫn tép cam) là 2 giờ. Tuy nhiên, lượng nước được phép uống cũng chỉ được giới hạn không quá 10ml/Kg thể trọng của trẻ, tổng tối đa không nhiều hơn 200ml.

Trên đây là một số lưu ý cho các bậc cha mẹ để chuẩn bị cho trẻ trước khi bước vào một cuộc gây mê phẫu thuật. Mong rằng với các thông tin bổ ích trên sẽ phần nào giúp cha mẹ có thể cùng con đồng hành qua một trải nghiệm đáng nhớ theo một cách tích cực và nhẹ nhàng nhất.

BS. Quách Nguyên Hà

Khoa Gây mê Hồi sức, Bệnh viện TWQĐ 108

Chia sẻ