Phát huy truyền thống 75 năm anh hùng, viết tiếp sứ mệnh và niềm tin

  09:29 AM 11/03/2026
Ra đời trong khói lửa chiến tranh, trưởng thành cùng những bước ngoặt lịch sử của đất nước, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã trải qua gần 75 năm xây dựng và phát triển với biết bao dấu ấn vẻ vang. Từ những lán trại đơn sơ nơi chiến khu đến một bệnh viện hạng đặc biệt quốc gia, trung tâm y học hàng đầu của Việt Nam, mỗi bước đi của Bệnh viện đều gắn liền với sứ mệnh cao cả: chăm sóc, bảo vệ sức khỏe bộ đội và nhân dân, góp phần xây dựng nền y học nước nhà ngày càng hiện đại, nhân văn và hội nhập quốc tế.

75 năm ấy là hành trình kết tinh trí tuệ, bản lĩnh và sự cống hiến thầm lặng của nhiều thế hệ thầy thuốc quân y, những con người mang trong mình cả trái tim nhân hậu của người thầy thuốc và bản lĩnh kiên cường của người lính.

Tổng Bí thư Tô Lâm chúc mừng Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 nhân kỷ niệm 70 năm ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955 - 27/2/2025).

 

Những trang sử truyền thống vẻ vang

Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 ra đời năm 1951 trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, với tên gọi ban đầu là Bệnh viện Trung ương Yên Trạch (xã Yên Trạch, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên, nay là xã Yên Trạch, tỉnh Thái Nguyên). Sau đó, đơn vị lần lượt mang các tên gọi: Phân viện 8 (1951), Quân y viện 108 (1956), Viện Quân y 108 (1960) và sau này là Bệnh viện Trung ương Quân đội 108.

Lớp tập huấn đoàn kỳ tại Yên Trạch, Thái Nguyên (năm 1951)

Những năm đầu thành lập, điều kiện cơ sở vật chất còn vô cùng thiếu thốn. Cán bộ, nhân viên y tế vừa dựng lán trại, vừa đào hầm làm phòng mổ, phòng điều trị và phòng xét nghiệm để kịp thời cứu chữa thương bệnh binh từ các chiến trường chuyển về. Trong hoàn cảnh gian khó ấy, tinh thần sáng tạo của các thầy thuốc quân y vẫn không ngừng được phát huy. Nhiều kỹ thuật y học tiên tiến thời bấy giờ đã được nghiên cứu, áp dụng như phương pháp đếm hồng cầu bằng dung dịch mar-cano, kỹ thuật X-quang nửa sóng phát hiện mủ màng phổi hay sử dụng kính hiển vi để phát hiện xoắn khuẩn gây bệnh. Không chỉ làm nhiệm vụ điều trị, nhiều đoàn cán bộ, bác sĩ của Viện đã trực tiếp tham gia phục vụ các chiến dịch lớn, đặc biệt là chiến dịch Đông Xuân 1953–1954 và chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử.

 

Hướng dẫn sử dụng máy ép phổi ở Phân viện 8 tại Yên Trạch, Thái Nguyên (năm 1951)

 

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, tháng 10/1954, cùng đoàn quân chiến thắng tiến về tiếp quản Thủ đô, Viện tiếp quản Bệnh viện Đồn Thủy của Pháp – tiền thân của cơ sở Bệnh viện ngày nay. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Viện Quân y 108 tiếp tục cử nhiều đoàn cán bộ chi viện cho các chiến trường B5, B3, B2 ác liệt. Tại đây, các thầy thuốc quân y vừa chiến đấu với bệnh tật, vừa nghiên cứu phòng chống sốt rét – đặc biệt là sốt rét ác tính – cứu chữa hàng nghìn thương bệnh binh, đồng thời đào tạo nhân lực y tế cho tuyến dưới.

Một dấu ấn đặc biệt trong lịch sử của Viện là việc cử nhiều chuyên gia giỏi tham gia thành lập Bệnh viện 211 tại chiến trường Tây Nguyên, chăm sóc sức khỏe cho Chủ tịch Hồ Chí Minh. Sau khi Người qua đời, Viện Quân y 108 tiếp tục được giao nhiệm vụ đặc biệt là tham gia bảo quản, gìn giữ lâu dài thi hài của Bác. Những năm tháng ác liệt của chiến tranh, nhiều cán bộ của Viện đã có mặt trong các chiến dịch lớn như chiến dịch Quảng Trị, chiến dịch Điện Biên Phủ trên không năm 1972 và chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, góp phần vào thắng lợi trọn vẹn của dân tộc.

Sau năm 1975, Viện tiếp tục đảm nhiệm nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe cho cán bộ cấp cao của Đảng, Nhà nước, Quân đội; đồng thời tích cực hỗ trợ chuyên môn cho các bệnh viện trong nước và quốc tế. Đặc biệt, từ thập niên 1990, với sự phát triển của kỹ thuật vi phẫu, Viện đã mở rộng hợp tác quốc tế, trong đó có chương trình phẫu thuật nụ cười với các tổ chức y tế Hoa Kỳ – một hoạt động có ý nghĩa nhân văn sâu sắc, góp phần thúc đẩy giao lưu và hợp tác y học quốc tế.

Từ đây, Viện Quân y 108 chính thức mang tên Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, từng bước phát triển theo hướng chính quy, hiện đại, trở thành bệnh viện đa khoa chuyên sâu tuyến cuối của toàn quân.

Không ngừng đổi mới, viết tiếp những chiến công mới

Bước vào thời kỳ phát triển mới, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ cả về chuyên môn, quản trị và chất lượng dịch vụ.

Bệnh viện chú trọng xây dựng theo hệ thống quản lý chất lượng hiện đại. Hệ thống trang thiết bị y tế hiện đại được đầu tư đồng bộ, cùng với việc vận hành hiệu quả cụm tòa nhà trung tâm đã tạo nên một môi trường khám chữa bệnh tiên tiến, an toàn và chuyên nghiệp. Quản trị Bệnh viện theo mô hình “kim tự tháp ngược” lấy người bệnh làm trung tâm. Trong mô hình này, người bệnh ở vị trí cao nhất; đội ngũ y bác sĩ, điều dưỡng - những người trực tiếp chăm sóc bệnh nhân ở vị trí tiếp theo; Ban lãnh đạo ở phía dưới để phục vụ. Giám đốc là người chịu trách nhiệm lớn nhất nhưng lại ở “cấp ưu tiên sau cùng”, luôn phải lắng nghe và đáp ứng yêu cầu chính đáng của người bệnh và cán bộ nhân viên. Quản lý chuyên môn theo hướng thống nhất và chuyên sâu, từng chuyên ngành. Người đứng đầu chuyên ngành phải chịu trách nhiệm toàn diện với với tất cả bệnh lý thuộc lĩnh vực mình phụ trách. Quản lý phải dựa trên dữ liệu, không chỉ dựa trên cảm tính. Thu hút và phát triển nguồn nhân lực mang tính hội nhập. Mục tiêu đến năm 2035, Bệnh viện TWQĐ 108 sẽ trở thành Bệnh viện số 1 Việt Nam. Bệnh viện đặt chuẩn ngoại ngữ bắt buộc, coi đó là điều kiện để được đào tạo nước ngoài. Yêu cầu các bác sĩ, sĩ quan sinh từ năm 1980 đến 1984 phải đạt IELTS tối thiểu 6.0; sinh sau năm 1985 phải đạt 6.5 trở lên. Bệnh viện TWQĐ 108 xác định nền tảng khoa học công nghệ vững chắc là yếu tố quyết định để phát triển Bệnh viện trở thành trung tâm y học hàng đầu, có năng lực nghiên cứu và ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến. Bệnh viện đã đẩy mạnh đầu tư, hoàn thiện hạ tầng phục vụ cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo bằng việc xây dựng quy chế thành lập các quỹ riêng cho nghiên cứu khoa học nội bộ, hỗ trợ kinh phí cho đề tài cấp Bệnh viện; Khuyến khích các công bố quốc tế với cơ chế tài chính minh bạch, và chính sách khen thưởng cho nghiên cứu chất lượng; Thực hiện đơn giản hóa thủ tục xin tài trợ nghiên cứu, tạo điều kiện để các nhóm nghiên cứu tiếp cận nguồn kinh phí từ nhà nước, doanh nghiệp; Từng bước xây dựng các nhóm nghiên cứu mạnh theo từng nhóm chuyên môn, có cơ chế ưu tiên đặc thù về thời gian, kinh phí dành cho nghiên cứu viên nhóm này. Đặc biệt, Bệnh viện sẵn sàng đầu tư, chấp nhận rủi ro cho những nghiên cứu cơ bản, tiền lâm sàng, thử nghiệm lâm sàng;…Hàng năm, Bệnh viện sẽ trích 1% doanh thu (khoảng 60 tỷ đồng) đầu tư cho nghiên cứu theo cơ chế khoán chi đến sản phẩm cuối cùng, tạo động lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Bệnh viện cũng tiếp tục đầu tư, bổ sung đồng bộ các trang thiết bị y tế thế hệ mới còn thiếu, tăng cường hợp tác với các đơn vị nghiên cứu hàng đầu thế giới, mời các giáo sư quốc tế làm giảng viên thỉnh giảng và cử các kíp bác sĩ của Bệnh viện đi học tập các kỹ thuật mới tại các cơ sở y tế  trong khu vực và trên thế giới giúp tiếp cận những kiến thức y học hiện đại mới nhất ứng dụng vào thực tiễn điều trị, từng bước đưa Bệnh viện tiến tới chuẩn học thuật toàn cầu.

Nhờ đó, nhiều lĩnh vực chuyên môn của Bệnh viện đã vươn lên ngang tầm khu vực và giữ vị trí hàng đầu trong cả nước, tiêu biểu như gây mê hồi sức, can thiệp tim mạch, vi phẫu thuật, chấn thương chỉnh hình, phẫu thuật thần kinh, phẫu thuật cột sống, y học hạt nhân, điều trị đột quỵ và ung thư gan mật.

Đặc biệt, lĩnh vực ghép tạng của Bệnh viện đã đạt nhiều thành tựu nổi bật. Nhiều ca ghép phổi, gan, thận, giác mạc, tủy và tế bào gốc đã được thực hiện thành công và dần trở thành kỹ thuật thường quy. Ngày 26/2/2018, Bệnh viện thực hiện thành công ca ghép phổi từ người cho chết não đầu tiên tại Việt Nam – một dấu mốc quan trọng của nền y học nước nhà. Đến tháng 1/2020, Bệnh viện tiếp tục ghi dấu ấn khi thực hiện thành công ca ghép chi thể đầu tiên tại Đông Nam Á, đồng thời là ca ghép chi thể từ người cho sống đầu tiên trên thế giới. Đặc biệt một trong những kỹ thuật mới gần đây được triển khai thành công tại Bệnh viện phải kể đến đó là kỹ thuật phẫu thuật cấy ghép thiết bị hỗ trợ thất trái của chuyên ngành phẫu thuật tim mạch. Bên cạnh kỹ thuật cấy ghép thiết bị hỗ trợ thất trái, Bệnh viện TWQĐ 108 cũng đã và đang phát triển hàng loạt các các kỹ thuật đi đầu trong nước, ngang tầm thế giới và chuyển giao cho các bệnh viện trong nước. 

Ekip y bác sĩ Bệnh viện TWQĐ 108 thực hiện lấy-ghép đa tạng từ người hiến chết não

Vượt rào cản nhóm máu, mẹ hiến gan cho con gái 17 tuổi 

Với những đóng góp to lớn trong suốt chặng đường phát triển, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã vinh dự được Đảng, Nhà nước và Quân đội trao tặng nhiều phần thưởng cao quý như: Huân chương Sao Vàng, Huân chương Hồ Chí Minh, Huân chương Độc lập hạng Nhất, cùng nhiều danh hiệu cao quý khác, trong đó có ba lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Anh hùng Lao động.

 

Hướng tới một bệnh viện hạnh phúc và hàn lâm

Trong giai đoạn phát triển mới, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 xác định triết lý phát triển với hệ giá trị cốt lõi: “Hạnh phúc – Hàn lâm – Tâm – Trí – Tín”.

“Hạnh phúc” là mục tiêu nhân văn của mọi hoạt động y tế – nơi người bệnh được chăm sóc bằng cả năng lực chuyên môn và sự thấu cảm chân thành. Hạnh phúc cũng là niềm vui của mỗi cán bộ y tế khi mang lại sự sống, sức khỏe và hy vọng cho người bệnh.

“Hàn lâm” thể hiện khát vọng xây dựng một trung tâm y học học thuật hàng đầu. Với Viện Nghiên cứu khoa học y dược lâm sàng 108, Bệnh viện là đơn vị hiếm hoi trong hệ thống y tế Việt Nam có chức năng đào tạo nghiên cứu sinh, góp phần đào tạo nguồn nhân lực khoa học chất lượng cao cho ngành y.

“Tâm – Trí – Tín” là ba trụ cột bền vững của nghề y. “Tâm” là gốc rễ đạo đức của người thầy thuốc và luôn đặt lợi ích của người bệnh lên trên hết.
“Trí” là nền tảng tri thức và sự sáng tạo không ngừng để chinh phục những đỉnh cao y học mới. “Tín” là sự cam kết về chất lượng điều trị và uy tín nghề nghiệp,thước đo cao nhất của niềm tin mà xã hội dành cho Bệnh viện. Khi những giá trị ấy hội tụ, một môi trường y tế nhân văn, trí tuệ và đáng tin cậy sẽ được hình thành, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của Bệnh viện.

Với chủ trương phát triển kỹ thuật mới, kỹ thuật cao, ngay cả các kỹ thuật đòi hỏi chi phi lớn, Bệnh viện sẽ tạo mọi điều kiện, hỗ trợ tối đa các chi phí để đội ngũ y bác sĩ, thầy thuốc chuyên tâm nghiên cứu, phát triển chuyên ngành, không còn những băn khoăn lo lắng về tính khả thi do thiếu nguồn mặt tài chính. Bệnh viện sẽ tiếp tục chủ động xây dựng và triển khai các đề án, dự án phát triển vượt bậc để tạo ra những kỹ thuật tiềm lực cứu sống nhiều người bệnh. Tất cả các bệnh nhân đầu tiên được áp dụng triển khai kỹ thuật mới tại Việt Nam khi chưa có sự hỗ trợ từ bảo hiểm y tế, Bệnh viện sẽ xây dựng dự án để đảm bảo, đầu tư kinh phí. Thời gian tới, Bệnh viện sẽ tiếp tục phát triển thêm nhiều kỹ thuật hiện đại để thu hút nhiều bệnh nhân, từ đó có những đề xuất chính sách, chủ trương, báo cáo Bộ Y tế, Bảo hiểm y tế để mở rộng phạm vi chi trả cho những bệnh nhân tiếp theo. Tin tưởng rằng với định hướng này, Bệnh viện không chỉ phát triển nhanh hơn, các kỹ thuật sẽ bền vững hơn mà còn có thể cứu sống nhiều người bệnh hơn, đóng góp to lớn vào sự tiến bộ của nền y học nước nhà.

Sự kết hợp giữa công tác khám chữa bệnh và nghiên cứu khoa học đã tạo nên vị thế vững chắc cho Bệnh viện 108 và Viện Nghiên cứu khoa học Y Dược Lâm sàng 108, góp phần nâng cao chất lượng y tế và chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Trên nền tảng của Nghị quyết 57-NQ/TW và Nghị quyết Nghị quyết 193/2025/QH15 của Quốc hội, Bệnh viện TWQĐ 108 đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ, không ngừng đổi mới và đột phá, tạo môi trường làm việc chuyên nghiệp, nhân văn, giúp đội ngũ y bác sĩ phát huy tối đa năng lực và đam mê cống hiến nghiên cứu. Cam kết lấy người bệnh làm trung tâm, nâng cao trải nghiệm chăm sóc sức khỏe toàn diện, tạo ra một môi trường y tế an toàn và hạnh phúc, đặt nền móng vững chắc để trở thành Bệnh viện hàn lâm, học thuật, tiên phong trong nghiên cứu và ứng dụng y học tiên tiến, đạt chuẩn quốc tế. 

Trong chiến lược phát triển dài hạn, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 hướng tới trở thành trung tâm y tế hàng đầu của Việt Nam vào năm 2035, có tầm ảnh hưởng trong khu vực và quốc tế. Bệnh viện đang từng bước xây dựng mô hình bệnh viện thông minh, phát triển mạnh hợp tác quốc tế, ứng dụng các kỹ thuật y học tiên tiến và cung cấp dịch vụ y tế chất lượng cao, để người bệnh trong nước không phải ra nước ngoài điều trị, đồng thời thu hút người nước ngoài và kiều bào về Việt Nam khám chữa bệnh.

Gần 75 năm xây dựng và trưởng thành, Bệnh viện TWQĐ 108 đang đứng trước thời cơ lớn với những điều kiện thuận lợi để phát triển vượt bậc. Đây là thời điểm để mỗi cán bộ, nhân viên cùng nhau nỗ lực hết mình, đoàn kết, sáng tạo, phát huy trí tuệ, tận dụng cơ hội vàng để đưa Bệnh viện vươn lên tầm cao mới, viết nên những trang sử mới, xứng đáng là niềm tự hào của y học Việt Nam.

An Ngọc - Bộ phận Truyền thông, Phòng KHQS

Chia sẻ