Kỹ thuật chuyên sâu

Trong đột quỵ não cấp, thoát vị não do tăng áp lực nội sọ là nguyên nhân chính gây nên tử vong ở các bệnh nhân. Trong trường hợp nhồi máu não ác tính, nhu mô não bị hoại tử gây phù não rộng, dẫn tới hiệu ứng khối lớn, tăng áp lực nội sọ dẫn tới thoát vị não. Nếu điều trị nội khoa, chống phù não thông thường, tỉ lệ tử vong lên tới 80%. Các nghiên cứu đa trung tâm của DECIMAL, DESTINY và HAMLET cho thấy phẫu thuật mở sọ giải ép ở những bệnh nhân nhồi máu ác tính làm giảm tỉ lệ tử vong xuống dưới 40%, giảm thiểu đáng kể di chứng, sự tàn phế.

Tại Trung Tâm Đột Quỵ não - Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 là một Trung tâm Đột quỵ não toàn diện có khả năng cấp cứu và điều trị tất cả các bệnh nhân đột quỵ từ nhẹ đến nặng, có sự kết hợp rất chặt chẽ nhiều chuyên khoa khác nhau Trung tâm Đột quỵ não, Khoa ngoại Thần kinh, Khoa Can thiệp mạch, Khoa Phục hồi chức năng…từ năm 2013, các bệnh nhân nhồi máu não ác tính được phẫu thuật mở sọ giải ép đã thu được những kết quả khả quan, đưa kỹ thuật trở thành một kỹ thuật thường quy, áp dụng cho những trường hợp nhồi máu não ác tính.

Chỉ định:
- Bệnh nhân tuổi từ 18 đến 70 tuổi.
- Nhồi máu diện rộng khu vực cấp máu động mạch não giữa (thể tích ổ nhồi máu >145ml hoặc hơn 50% khu vực cấp máu động mạch não giữa.
- Khởi phát trong vòng 48h.
- Chưa có giãn đồng tử hoặc có giãn đồng tử nhưng đáp ứng với manitol.
- Glasgow < 9 điểm.
- Có đè đẩy đường giữa trên CT.
- Không có chảy máu các tạng.
- Không có tái tạo hộp sọ trong vòng 6 tuần đến 6 tháng.
- Được sự đồng ý của gia đình khi cân nhắc giữa lợi ích sống còn và chấp nhận di chứng tàn phế.


Hình 1. Ảnh trước và sau phẫu thuật mở sọ bệnh nhân nhồi máu, có chảy chuyển thể

Bệnh nhân khi có chỉ định phẫu thuật mở sọ giảm áp, thân nhân sẽ được tư vấn đầy đủ về những rủi ro cũng như lợi ích mang lại. Khi có sự đồng ý của gia đình, phẫu thuật viên sẽ mổ lấy bỏ đi một phần xương sọ đủ lớn để tổ chức não bị phù nề có không gian thoát ra ngoài, giảm áp lực nội sọ. Qua đó, làm tăng áp lực tưới máu não, làm giảm tổn thương do tăng áp lực nội sọ. Phần xương sọ lấy bỏ sẽ được bảo quản tại ngân hàng mô, viện Bỏng quốc gia. Sau 1-3 tháng, nếu tình trạng bệnh nhân cho phép sẽ phẫu thuật đặt lại bản xương sọ.

Hình 2. Phương pháp phẫu thuật mở sọ giảm áp